16001,32%1,20
43,35% -0,01
51,51% 0,44
7050,78% 1,53
11647,77% 2,83
Suriye Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın imzaladığı kararnameyle Kürtçe, ülkenin ulusal dilleri arasına alındı. Aynı kararnameyle 21 Mart Newroz Bayramı resmî tatil ilan edilirken, yıllardır vatandaşlık hakkından yoksun bırakılan tüm Kürtlere Suriye vatandaşlığı verilmesinin önü açıldı.
Kararname, Suriye’nin resmî haber ajansı SANA’da yayımlanarak yürürlüğe girdi. Metinde, ülkenin yeni ulusal kimliği “çok kültürlü ve birleşik” bir yapı olarak tanımlanırken, Kürtlerin Suriye toplumunun ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulandı.
Suriye’de uzun yıllardır tartışma konusu olan kimlik, dil ve vatandaşlık başlıklarında köklü bir değişikliğe gidildi. Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın imzasını taşıyan kararnameyle, Kürt halkına yönelik kapsamlı ve tarihsel nitelikte düzenlemeler hayata geçirildi.
Kararnamede, geçmişte uygulanan dışlayıcı politikaların sona erdiği mesajı verilirken, toplumsal birlik ve eşit yurttaşlık vurgusu öne çıktı.
Metnin ilk maddesinde, Suriyeli Kürtlerin ülkenin temel ve asli unsurlarından biri olduğu açık bir dille ifade edildi. Kürtlerin kültürel ve dilsel varlığının, çok kültürlü Suriye ulusal kimliğinin ayrılmaz bir parçası olduğu belirtildi.
Yeni düzenlemeyle Kürtçe, Arapçanın yanında ulusal dil statüsü kazandı. Kürt nüfusunun yoğun olduğu bölgelerdeki devlet ve özel okullarda Kürtçe eğitime resmî olarak izin verildi.
Kürtçenin, seçmeli ders ya da kültürel-eğitsel faaliyetler kapsamında müfredata dahil edilebileceği kaydedilirken, bu adım dilsel haklar açısından önemli bir eşik olarak değerlendiriliyor.
Kararnamenin en dikkat çeken başlıklarından biri de vatandaşlık meselesi oldu. 1962 yılında Haseke vilayetinde yapılan nüfus sayımı sonucunda “yabancı” ya da “kayıtsız” (mektumin) statüsüne düşürülen Kürtlere yönelik tüm istisnai uygulamalar yürürlükten kaldırıldı.
Bu kapsamda, Suriye topraklarında yaşayan tüm Kürtlere, herhangi bir ayrım gözetilmeksizin ve tam eşitlik temelinde Suriye vatandaşlığı verileceği duyuruldu.
Kararnameyle 21 Mart Newroz Bayramı, “baharın ve kardeşliğin simgesi” olarak tanımlandı ve Suriye genelinde ücretli resmî tatil ilan edildi. Newroz’un ulusal bayram statüsüne kavuşması, Kürt kültürel kimliğinin devlet düzeyinde tanınması açısından sembolik bir önem taşıyor.
Kararnamede, etnik ya da dilsel temelli her türlü ayrımcılık ve dışlamanın kesin biçimde yasaklandığı vurgulandı. Devletin medya ve eğitim kurumlarına kapsayıcı bir dil kullanma yükümlülüğü getirilirken, toplumsal ayrışmayı ve ulusal fitneyi körükleyen kişi ve yapılar hakkında yasal işlem yapılacağı belirtildi.
Yayımlanan metinde öne çıkan maddeler özetle şöyle:
